ปัจจุบันห้องครัวถูกลดทอนขนาดและความสำคัญลงไปในชีวิตสมัยใหม่ กิจกรรมการปรุงอาหารเปลี่ยนมาเป็นการซื้ออาหารสำเร็จรูปหรือกึ่งสำเร็จรูป ตู้เย็นขนาดใหญ่ และเตาสำหรับอุ่นอาหาร ซึ่งมักเป็นเตาไมโครเวฟ เข้ามามีบทบาทสำคัญแทนครัวไฟอย่างในอดีต

ลักษณะการใช้พื้นที่ในห้องครัวจะตอบสนองการเก็บตุนอาหาร และการเตรียมอาหารอย่างง่ายๆ ในวันทำงาน

ครัวจึงถูกใช้งานเป็นระยะเวลาสั้นๆ สำหรับเตรียมอาหารมื้อด่วนในช่วงเช้า และเก็บอาหารที่ซื้อมาจากข้างนอก รวมถึงการปรุงหรือเตรียมอุ่นอาหารสำเร็จรูป ก่อนตั้งโต๊ะในช่วงเย็น

อาจจะมีการทำอาหารอย่างเต็มรูปแบบบ้างในช่วงวันหยุด แต่ด้วยลักษณะของครอบครัวสมัยใหม่มักเป็นครอบครัวเดี่ยวที่มีขนาดเล็ก กิจกรรมการเข้าครัวปรุงอาหารจึงไม่ต้องการพื้นที่มาก

เมื่อสมาชิกในบ้านกลับมาพร้อมกับถุงมากมาย ที่หอบหิ้วมาจากตลาด สิ่งที่จำเป็นคือเคาน์เตอร์พักวางของ จากนั้นก็จะจัดเก็บของใส่ตู้ตามประเภทของอาหาร เก็บของสดไว้ในตู้เย็น ของแห้ง และอาหารสำเร็จรูปไว้ในตู้หรือชั้นวางของ ซึ่งสามารถหยิบจับมาใช้งานหรือเปิดรับประทานได้ง่าย

ครัวที่ใช้งานได้ดีสำหรับชีวิตใหม่ จึงต้องออกแบบให้มีตู้เก็บของได้มาก มีพื้นที่สำหรับวางตู้เย็นขนาดใหญ่ เดินสายไฟ และปลั๊กสำหรับเสียบอุปกรณ์ เครื่องใช้ไฟฟ้าอย่างเพียงพอ

และเนื่องจากช่วงเวลาที่ใช้เป็นช่วงสั้นๆ และกิจกรรมในครัวต้องการอากาศถ่ายเทได้ดี จึงอาจหันห้องครัวหรือทำช่องเปิดในทิศที่แดดลมเข้าถึงได้ เพื่อความสะอาด การระบายอากาศให้มีความปลอดโปร่ง ป้องกันกลิ่นควันรบกวนภายในบ้าน

และที่สำคัญห้องครัวกับห้องรับประทานอาหาร ควรอยู่ในพื้นที่ติดกันหรือต่อเนื่องกันเพื่อความสะดวกในการใช้งาน โดยส่วนรับประทานอาหารหรือห้องอาหารจะต้องมีบรรยากาศที่ดีทั้งในด้านรูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส เพื่อความสุขในการรับประทานอาหาร และมีแสงสว่างที่เพียงพอ

ลักษณะการออกแบบและขนาดของห้อง รูปแบบของห้องครัวและห้องรับประทานอาหารในบ้านสมัยใหม่มักจะเน้นความโปร่งโล่ง แต่ไม่ใช้พื้นที่มากนักในส่วนห้องครัว หันมาทำพื้นที่ขนาดใหญ่สำหรับส่วนรับประทานอาหาร และแพนทรี ซึ่งบางบ้านอาจมีตู้เย็นถึง 2 ตู้ สำหรับอาหารสดในครัว และเครื่องดื่มหรืออาหารหวานในส่วนแพนทรี

ขนาดที่เล็กที่สุดของห้องครัวอาจเริ่มต้นได้ตั้งแต่ 4-6 ตารางเมตร (2.00x3.00 ม.) และพื้นที่สำหรับคนหนึ่งคนในส่วนรับประทานอาหาร ประมาณ 2.5-3 ตารางเมตร ขนาดห้องอาหารสำหรับบ้านที่มีสมาชิก 4 คน คือ ประมาณ 10-12 ตารางเมตร (3.00x3.50 ม.)

การเลือกวัสดุในการออกแบบตกแต่งห้องอาหารและห้องครัวต้องคำนึงถึงความสะอาดเป็นอันดับแรก ต้องมีความคงทนและง่ายต่อการดูแลรักษา เพราะเป็นห้องที่เกิดความเลอะเทอะสกปรกและเกิดความชื้นได้มาก