แต่ตอนนี้จะนำชมบ้านดินของที่อื่นๆ ทั่วไปก่อน ให้เห็นความหลากหลายในการออกแบบ ก่อสร้าง ทั้งรูปแบบ และการใช้วัสดุก่อสร้างอื่นๆที่มาผสมผสานกัน เพราะจะใช้ดินล้วนๆเลยอย่างเดียวคงไม่ได้ เพราะคุณสมบัติของวัสดุมันจำกัด แต่ข้อดีของบ้านดินก็มีหลายข้อทีเดียว โดยเฉพาะเรื่องต้นทุนต่ำ (จะข้ามเรื่องที่ดินไปก่อน สมมุติว่าคุณมีที่ดินเป็นของตนเองก็แล้วกัน ที่จริงในต่างจังหวัดจะได้เปรียบกว่าในกรุง เพราะมีพื้นที่มาก ในเมืองคงทำได้ยาก) เพราะวัสดุก่อสร้างราคาถูก หาได้ง่ายสร้างเองก็ได้ ต่างจากบ้านสมัยใหม่ที่ใช้วัสดุจากระบบอุตสาหกรรม ต้องใช้อุปกรณ์ที่มีราคาแพง หรือเครื่องมือขนาดใหญ่ ทั้งต้องเรียนรู้ทักษะมากมายที่เราไม่มีอยู่


ดังนั้น "การสร้างบ้าน"สำหรับคนส่วนใหญ่ หมายถึง มนุษย์ผู้มีเงินพอที่จะจ้างผู้รับเหมามาสร้างบ้านให้ มีคนไม่มากนักที่มีความกล้าพอที่จะสร้างบ้านด้วยตัวเองจริง ๆ โดยใช้ร่างกาย ทักษะ และเวลาที่แต่ละคนมีอยู่ การสร้างบ้านดินหลังเล็ก ๆ ซักหลังจึงเป็นความเป็นไปได้ที่จะหลุดพ้นจากกรอบเดิมๆนี้ เพราะไม่ต้องใช้ทักษะมาก ใครๆ ก็สามารถเรียนรู้ได้โดยใช้ระยะเวลาอันสั้น หรือแม้แต่เรียนรู้จากหนังสือ และอาศัยการฝึกฝนอีกเล็กน้อย และสามารถหาวัสดุก่อสร้างจากวัสดุที่มีราคาถูกหรืออาจได้มาฟรีๆ มาใช้ผสมผสาน ใช้เครื่องมือพื้นฐานที่ใช้งานได้ง่ายและมีราคาถูก ซึ่งค่าใช้จ่ายในการสร้างบ้านทั้งหลังจะถูกมาก และไม่ต้องใช้เวลาหาเงินเป็นปีสองปี ถึงจะได้เงินเพียงพอที่จะสร้างบ้านหลังเล็ก ๆ ที่สวยงามและน่าอยู่ซักหลัง


นอกจากนี้ การทำงานกับดินจะช่วยให้เรามีความมั่นใจและกล้าที่จะสละวิถีชีวิตเก่า ๆ ที่ทำให้เรารู้สึกเหมือนจมดิ่งกับสภาพเศรษฐกิจลงไปเรื่อยๆ การสร้างบ้านด้วยตัวเองเปรียบเสมือนการทำงานที่บ้าน ช่วยให้เราประหยัดเวลา ค่าใช้จ่ายในการเดินทาง และสามารถเลือกเวลาทำงานของตัวเองได้ด้วย เมื่อเราไม่จำเป็นที่จะใช้รถยนต์มากนัก เราอาจจะหารถมือสองที่ยังใช้งานได้แทนรถยนต์ที่ทันสมัย ผู้ทำงานที่บ้านมักจะไม่ค่อยต้องเดินทางไปไหน ด้วยค่าใช้จ่ายที่ลดลงเราสามารถที่จะนั่งคิดถึงการทำงานเพื่อหาเงินให้น้อยลง และทำในสิ่งที่ตัวเองอยากทำให้มากขึ้น เราอาจจะใช้เวลาที่เหลืออยู่ปลูกพืชผักกินเอง เราจะได้เรียนรู้ว่าอาหารที่เราปลูกเองอร่อยกว่าอาหารที่ออกไปกินนอกบ้านมาก แล้วเราก็จะออกไปกินอาหารนอกบ้านน้อยลง

การที่บ้านดินนั้น จะมีความน่าสนใจในรูปแบบ ทำให้เพื่อนมาเยี่ยมเรามากขึ้นทำให้เราเสียค่าใช้จ่ายไปกับการสร้างความบันเทิงลดลง การสร้างบ้านด้วยดินทำให้คุณสามารถสร้างที่พักอาศัยถาวรที่อาจอยู่ได้เป็นพันปี โดยใช้เงินในจำนวนที่เท่ากับกับการเช่าบ้านแค่ไม่กี่เดือน ที่สำคัญบ้านดินนั้นสร้างให้สวยได้ สร้างให้ใช้งานได้ดีได้ สร้างให้คงทนถาวรได้ ขอให้วางแผนออกแบบก่อนสร้างให้รอบคอบ และมีไอเดียในการสร้างมากหน่อย จินตนาการให้เห็นภาพจริงว่าเราจะทำอะไร ต้องการห้องกี่ห้อง ห้องอะไรอยู่ตรงไหน หรือกะขนาดกับพื้นที่จริงเลยก็ได้ เช่น เดินสำรวจพื้นที่ ที่จะใช้ก่อสร้าง เอาไม้เท้าซักอันขีดแนวห้องไปเรื่อยๆ ถ้าเล็กไปก็ลบ ขีดใหม่ เป็นการออกแบบกับพื้นที่เลยทีเดียว ไม่ใช่เรื่องยาก ถ้าคุณคิดว่ามันง่าย


บ้านดิน สร้างได้ไม่จำกัดรูปทรง และไม่จำเป็นต้องเหลี่ยมแบบบ้านที่สร้างกันในสมัยนี้ แต่ควรจะทำหลังคากันฝน ทำแบนๆแบบเมืองร้อน เมืองทะเลทรายเขาไม่ได้








บ้านดินทำได้ง่าย พวกชนเผ่าพื้นเมืองต่างๆของอาฟริกา หรือคนท้องถิ่นอื่นๆเขาก็ทำกันเองทั้งนั้น ดังนั้นก็ไม่ควรเกินความสามารถของเราไปได้








ขนาดของบ้านก็ไม่มีขีดจำกัด เขาสร้างวัดสร้างโบสถ์กันก็ยังได้ หลังใหญ่ๆก็สร้างได้ แต่ต้องใช้วัสดุผสมอย่างอื่นมาประกอบกันด้วย พวกประตูหน้าต่างเก่า สวยๆก็เยอะ เอามาใช้ได้เลย (แบบที่ โน้ต อุดม ใช้สร้างบ้านที่เชียงใหม่ เขาก็เอาหน้าต่างเก่าๆมาผสมกันทั้งหลัง)









ลวดลายก็เล่นได้ ทั้งภายนอก และภายใน





ดูการตกแต่งภายใน น่าอยู่กว่าบ้านจัดสรรราคาหลายล้านซะอีก







ที่นำเสนอให้ชมกัน ก็อยากจะให้เห็นรูปแบบต่างๆ ที่เขาสร้างกันมาแล้ว เพื่อจุดประกายความคิด ให้โลดแล่น มีจินตนาการขึ้นมาในหัว ไม่ใช่พอหลับตาก็เห็นแต่ความมืด ไม่มีอะไรโผล่เข้าไปในความคิดเลย ผมเชื่อว่าทุกคน ต้องมีจินตนาการเป็นของตนเองบ้างทุกคน ไม่มากก็น้อย หรือถ้าไม่มีเลย ก็เลียนแบบเขาไปได้ เลือกที่ชอบๆซักแบบ แล้วก็เอารูปแบบนั้นเป็นตัวเริ่มต้น ปรับโน่นนิด นี่หน่อย ที่เราดูแล้วเหมาะกับตัวเรามากกว่า เดี๋ยวมันก็ออกมาได้เอง ตามธรรมชาติน่ะ อย่าซีเรียท